
Bâcıyân-ı Rum
İnsanlık tarihinin ilk dönemlerinde, cinsiyet gözetmeksizin hayatta kalma metodu üreten insanoğlu; bugün kadınların toplumdaki yerini tartıştığımız bir moderniteye(!) evrildi. Son yüzyıl içerisinde; İngiltere’de “Women’s...

İnsanlık tarihinin ilk dönemlerinde, cinsiyet gözetmeksizin hayatta kalma metodu üreten insanoğlu; bugün kadınların toplumdaki yerini tartıştığımız bir moderniteye(!) evrildi. Son yüzyıl içerisinde; İngiltere’de “Women’s...

TANDOĞAN NOTLARI İYİ Parti öncülüğünde 27 Haziran 2026 tarihinde Ankara Tandoğan Meydanı’nda Türk milliyetçileri, çözüm süreci olarak nitelendirilen sürece karşı partilerini ve aidiyetlerini bir kenara bırakarak Türklük...

Türkiye ekonomisi son yılların en çelişkili dönemlerinden geçiyor: Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşlarının not görünümünde yaşanan iyileşme beklentileri, güçlü Türk lirası politikasıyla birlikte finansal piyasal...

Paranın Hafızası: XVI. Yüzyıl Rusya’sından 2026 Türkiye’sine Para, insanlığın en sessiz ama en güçlü anlatılarından biridir. Bir devletin kudreti, bir toplumun korkuları, tüccarın hesabı ve halkın geleceğe duyduğu güven,...

Bir milleti yalnızca sınırları değil, hafızası, dili, kültürü ve ortak ülküsü ayakta tutar. Ziya Gökalp'in hayatı, Osmanlı İmparatorluğu'nun son büyük dönüşümüne tanıklık eden bir aydının hikâyesidir. Fakat onu yalnızca...

Osmanlı Devleti’nin Kafkasya Cephe Durumu Osmanlı Devleti, savaşa girdikten sonra İngiltere, Fransa ve Rusya’nın sömürgesinde bulunan İslam ülkeleri için halifenin gücünü kullanmak istemiştir. 23 Kasım 1914’te halife C...

ORTADOĞU'NUN YENİ MİSAFİRİ, YENİ DÜNYA DÜZENİN BAŞAKTÖRÜ: ÇİN Kavimler göçünün doğudan batıya doğru ilerlemesine şahitlik eden milletler, Uzak Doğu’nun, Orta Doğu’ya ilerleyişine de tanıklık edecektir. Milletlerin ve mi...

Bir insanın vatanını sevip sevmediğini nasıl anlarsınız? Mesela sosyal medya hesaplarına baksak orada herkes her şeyi ne kadar da çok seviyor değil mi? Vatanını, ailesini, komşularını, arkadaşlarını, doğayı, yaşamı ve Al...

Geçtiğimiz ay Anthropic, genel kullanıma sunduğu bugüne dek en güçlü yapay zekâ modelini yayınladı: Claude Fable 5. Bu model, daha önce duyurulan Mythos ailesinin dizginlenmiş (güvenlik önlemleriyle sınırlandırılmış) sür...

Geçtiğimiz günlerde başkentimiz Ankara’da gerçekleştirilen 2026 NATO Liderler Zirvesi, son dönemde kırılgan bir yapıya dönüşen ittifakın caydırıcılık kapasitesini yeniden öne çıkarmayı başardı. Böyle bir toplantının soru...

Halil Paşa (Kut), Osmanlı Devleti'nin son döneminde yetişen kurmay subaylar arasında askerî kabiliyeti, stratejik öngörüsü ve cephe yönetimindeki başarısıyla öne çıkan önemli komutanlardan biridir. Özellikle Birinci Düny...

Yaratıcılık, öykü yazarlığı açısından olmayan bir fikri, daha önce hiç düşünülmemiş bir şekilde keşfetmek ve hayal edip kurgulamak anlamına gelir. Her insan hayal eder ve bir öyküyü zihninde kurgulayabilir. Bu zaman zama...

Kıymetli okurlar, aslında bu ayki yazımda işlemek için çok fazla konu vardı: Mutlak Butlan kararı, çözüm sürecindeki son gelişmeler, Dünya Kupası… Fakat yazımın konusuna geçtiğimiz günlerde bir sosyal medya hesabında ka...

VEBLEN KURAMI IŞIĞINDA TÜKETİMİN GÖRÜNMEYEN YÜZÜ Bir kafede masaya bırakılan son model bir telefon, markası özellikle dikkat çekecek biçimde taşınan bir çanta, sosyal medyada paylaşılan lüks bir tatil ya da estetik bir...

Birder bünyesindeki dördüncü yazımda, geçen ayki yazıda da ifade ettiğim gibi bu sorunun yanıtını aramak istiyorum. Daha doğrusu bu sorunun yanıtını kendi perspektifimden paylaşmak istiyorum. Çünkü biliyorum, bugünün Tür...

Bir ons altın kaç ons gümüş eder ve bu soru neden paranın kaderini fısıldıyor? Bu orantı, çoğu insanın sandığı gibi kuru bir grafik değil; paranın nabzını tutan bir cihaz ve şu sıralar o nabız fena halde hızlı atıyor....

Günümüz Türkçesinde “kurulu düzen” anlamına gelen müesses nizam, toplumsal yaşamın en köklü kavramlarının başında gelir. Batı literatüründe “establishment” ve “status quo“ gibi kelimelerle ifade edilen müesses nizam (kur...

Kriptoloji, en kısa tanımıyla şifre bilimidir. Haberleşme ve iletişim sırasında bilgilerin yetkisiz kişiler tarafından okunmasını engellemek için yöntemler geliştiren bir bilim dalıdır. İnsanlık tarihi boyunca devletler,...

Son yıllarda siyaset giderek daha fazla kimlikler üzerinden okunur hale geldi. İnsanların ne düşündüğünden çok, “kim olduğu” tartışılır oldu. Bu durum ilk bakışta temsil çeşitliliği gibi görünse de, uzun vadede toplumsal...

Bazı davalar yalnızca mahkeme salonlarında görülmez. Bazı davalar vardır ki yıllar sonra dahi bir ülkenin hukuk anlayışını, demokrasi kültürünü ve toplumsal hafızasını şekillendirmeye devam eder. Ergenekon davaları Türki...
Birlik ve İlerleme Düşünce Derneği (BİRDER) çatısı altında her ay e-dergi olarak yayımlanır. Edebiyatın, düşüncenin ve tarihin kesişim noktasında durur; çağdaş Türkiye'nin entelektüel ikliminde ağırbaşlı bir ses olmayı amaç edinir.
Sayfalarımız, hür sözün, eleştirel aklın ve cemiyet meselelerine duyulan sahici merakın buluştuğu yerdir.